Chiếc Dù Đa Tình

Trời mưa tầm tã. Anh che dù tung tăng đi trên đường cái. Bỗng thấy một cô gái dầm mưa rảo bước. Anh vội chạy đến, che dù cho cô cùng đi. Một đoạn đường, một thoáng hạnh phúc. Rồi anh đường anh, em đường em. Còn lại chút tơ vương đi vào lãng quên. Đó là đề tài một bài hát nổi tiếng của nhạc sĩ kiêm ca sĩ, thi sĩ Pháp Brassens cách đây nửa thế kỷ (1952).Rain Princess by Leonid Afremov

Bài hát “Le Parapluie” của nhạc sĩ Georges Brassens, nhạc Jean Bertola:

Il pleuvait fort sur la grand-route
Ell’ cheminait sans parapluie
J’en avais un, volé, sans doute
Le matin même à un ami
Courant alors à sa rescousse
Je lui propose un peu d’abri
En séchant l’eau de sa frimousse
D’un air très doux, ell’ m’a dit “oui

Un p’tit coin d’parapluie
Contre un coin d’paradis
Elle avait quelque chos’ d’un ange
Un p’tit coin d’paradis
Contre un coin d’parapluie
Je n’perdais pas au chang’, pardi

Chemin faisant, que ce fut tendre
D’ouïr à deux le chant joli
Que l’eau du ciel faisait entendre
Sur le toit de mon parapluie
J’aurais voulu, comme au déluge
Voir sans arrêt tomber la pluie
Pour la garder, sous mon refuge
Quarante jours, quarante nuits

Un p’tit coin d’parapluie
Contre un coin d’paradis
Elle avait quelque chos’ d’un ange
Un p’tit coin d’paradis
Contre un coin d’parapluie
Je n’perdais pas au chang’, pardi

Mais bêtement, même en orage
Les routes vont vers des pays
Bientôt le sien fit un barrage
A l’horizon de ma folie
Il a fallu qu’elle me quitte
Après m’avoir dit grand merci
Et je l’ai vue toute petite
Partir gaiement vers mon oubli

Bài hát xin tạm dịch như sau:

Trời mưa tầm tã trên đường
Em rảo bước đi, không ô che
Anh có chiếc ô, mới sáng nay
Đánh cắp ở nhà một người bạn
Vội vàng anh chạy tới gặp em
Mời em cùng trú dưới ô anh
Em vuốt nước mưa chảy trên mặt
Với vẻ dịu dàng em thưa: Vâng!

Một góc ô che
Đổi góc thiên đường
Em như thiên thần
Một góc thiên đường
Đổi lấy góc ô
Mình chẳng thiệt gì,
Tất nhiên.

Đường đi hai đứa, êm dịu sao
Cùng lắng nghe tiếng ca lộp độp
Của giọt mưa từ trời trút xuống
Mái nhà chung của chiếc ô anh
Anh muốn như thời Hồng thủy
Mưa mãi mưa hoài mưa không thôi
Giữ em nơi trú ẩn của anh
Ròng rã suốt bốn chục ngày đêm.

Nhưng ngu ngốc thay, các con đường
Trong trận phong ba cũng chia nhiều ngả
Chẳng bao lâu, xứ sở của em
Chặn ngang chân trời điên dại của anh
Rồi đến lúc em phải rời anh
Sau khi thưa anh: “Đa tạ!”
Nhìn em, thân hình nho nhỏ
Nhí nhảnh đi về nơi anh lãng quên.

Ca khúc trìu mến “Le parapluie” hay “Chiếc dù” trên đây không điển hình lắm cho phong cách cay chua của Brassens nổi tiếng từ những năm 1955-1960. Cũng như J.Prévert, ông trả lại cho ca khúc giá trị thi ca. Chống lại những cái “đểu cáng”, giả nhân giả nghĩa, đạo lý cổ hủ, ông đại diện cho quần chúng chống lại những kẻ lộng quyền, bênh vực cá nhân chống lại đám đông đàn áp.

Ngôn từ của ông nhiều khi khiến các bậc “thức giả” chối tai. Ông thông cảm với những nỗi cơ cực của những cô gái làm tiền và thấy ở họ ánh sáng của tình yêu chân thật. Ở ông, mỗi ca khúc là một bài thơ để đọc bằng mắt. Ông tạo ra hình ảnh một ca sĩ hiện đại, ra mắt công chúng chỉ với một cây đàn ghi-ta, không cần hậu thuẫn của ban nhạc.

Ca sĩ Brassens che dù cho cô gái đi đường. Cảnh này nhiều người nghe nhớ đến cảnh Tú Xương cởi áo bông ngắn che mưa cho cô bạn gái. Bạn đi rồi, nhà thơ thành Nam cũng luyến tiếc như nhà thơ – nhạc sĩ Pháp:

Ai ơi còn nhớ ai không
Đêm mưa một mảnh áo bông che đầu
Rạng ngày ai biết ai đâu
Áo bông ai ướt, khăn đầu ai khô
Người đi Tam Đảo, Ngũ Hồ
Kẻ về khóc trúc than ngô một mình
Non non nước nước tình tình
Vì ai ngơ ngẩn cho mình ngẩn ngơ

Ông Tú sao không lấy cây dù hay chiếc ô mà lại phải lấy áo bông che đầu cho bạn gái? Có lẽ bữa trước, “bố mày” đi hát cô đầu, không biết có phải thiếu tiền không mà chiếc ô bị tịch thu, nên có lời than thở:

Hôm qua anh đến chơi đây
Giầy giôn anh diện, ô Tây anh cầm
Rạng ngày sang trống canh năm
Anh dậy, em hãy còn nằm trơ trơ
Hỏi ô, ô mất bao giờ
Hỏi em, em vẫn ỡm ờ không thưa
Lỡ khi rày gió mai mưa
Lấy gì đi sớm về trưa với tình?

Thế mới biết, ở phương Đông cũng như ở phương Tây, chiếc dù cũng có giá trị tượng trưng cho tình cảm. Chiếc dù che hai người có thể kể lại nhiều chuyện tình dang dở.

 Chiếc Dù Đa Tình – Le Parapluie 09/11 by AV Travel | Blog Talk Radio.

Học giả Hữu Ngọc (Hà Nội)

Paintings:
Featured Image: Night Umbrellas, Oil on canvas. 2011, Leonid Afremov.
Princess Rain, Oil on canvas, 1955, Leonid Afremov.
Photo: Floating umbrellas in Águeda town (Portugal) July 2011.

Trả lời

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s