Thì Đó, Mênh Mông!

Mỗi năm một mùa nước nổi, dù ở đâu xa tôi cũng về quê ngắm nước.

Có năm nước nhiều, có năm nước ít. Nước nhiều thì chỉ cần ngồi xe đò trên quốc lộ 1A, vừa ra khỏi Saigon, tới Long An, Tiền Giang… là “giáp mặt” với nước lĩnh lãng rồi. Quê tôi là vùng đất thấp, năm nào dù nước có ít mấy đi nữa thì cũng tràn đồng, mút ngọn cỏ, mênh mông…

Mekong Delta - Vietnam

Tôi muốn về làng phải bơi xuồng qua lộ, từ lộ quẹo vô nhà phải qua con mương nhà thiếm Tám. Năm nào tôi về thiếm cũng là người “bắt gặp” đầu tiên. Khi thì thiếm nhìn thấy tôi từ xa – nếu thiếm đang ngồi bên sàn nước thả mồi câu cá. Thiếm sẽ hỏi: “Con Trà về đó hả bây?” Và tôi hớn hở trả lời: “Dạ, con về coi nước” Thiếm huơ cái cần câu chỉ ra đồng nước phía sau nhà, nói: “Thì đó, mênh mông… mặc sức mà coi”. Khi thì thiếm ngồi đương lưới trong nhà, nghe tôi gọi: “Thiếm Tám ơi, con về nè!” Thiếm sẽ ngừng tay lưới, đưa cây ghim gạy gạy lên cái đầu tóc mượn bới tròn sau ót, mài cho trơn, rồi nói quen trân: “Ừa, về coi nước hả? Thì đó, mênh mông…” Tóm lại là màn chào hỏi năm nào cơ bản cũng có câu “Thì đó, mênh mông…” của thiếm.

Thì đó, mênh mông… để con sông leo lên bờ cho mấy đám lục bình lúc lắc trôi qua dòm thấy tới trong nhà, thấy trên vách có mấy tờ lịch cũ treo một công đôi việc: vừa là trang trí vừa để dán lỗ trống. Mấy tờ lịch in hình loại bông hoa nào đó chắc chắn là quí phái hơn mấy đám lục bình rồi, bởi nó được nâng niu trên giàn, trong chậu; đứng chưng diện một chỗ, hổng có dắt díu ngược xuôi theo con nước như lục bình.

Boats - S VietnamThì đó, mênh mông… để con cá con tôm sau mùa nước rút còn sót lại, trở về sông, “kiến thức” sẽ đầy mình vì đã biết hết trơn đường đi, ngõ ngách, góc vườn, chái bếp của cả làng cả xóm. Biết chỗ nào là gốc ổi, gốc me, mấy cái lu nước bể… Biết chỗ nào ngâm giấu mấy cây mía tím, để chiều chiều vớt lên chia đồng cho lũ trẻ ăn. Chúng vừa ăn vừa quăng xác mía ra mặt nước lừa lũ cá.

Thì đó, mênh mông… để mỗi chiều chú ba dượng bảy phải lúi húi kê lại bộ ván ngựa chất đầy những bao lúa giống, sợ qua đêm nước dâng lé đé ướt tới nơi. Những bao lúa được che mưa, nhón nước còn kỹ hơn người. Mưa dột ước mùng chớ mấy cái thau có được trong nhà phải để hứng nước mưa chỗ lúa. Chị Hai tắm xong đứng thay đồ trên bè chuối kê nối trong buồng, có khi cây chuối lăn té xuống nước, thêm mấy lần tắm nữa, chớ cái giường chắc chắn nhất mắc dành chất lúa cho mùa sau.

Thì đó mênh mông… để bà Chín làm cỏ mướn ngồi thắt tha thắt thẻo, lo mấy tay lưới ngoài đồng đêm nay biết có chạy cá không, để sáng mai ra chợ đong đủ gạo? Nghề làm mướn, nước lên là ở không mỏi cổ. Mua mấy lọn chỉ về ngồi ê ẩm đương ba tay lưới kiếm cá cầm hơi. Nước mông khơi thì cá cũng nhiều nhưng đường đi quá rộng, lưới nhỏ hẹp, ít oi giống như mấy cái mạng nhện phơ phất trên mái đình, cá mú dại khờ lai rai không có mấy. Đắp đổi qua ngày nhờ níu vào câu “trời sinh cỏ”… cho voi!Boy & Rice Field

Thì đó, mênh mông… để mỗi năm một lần dân thị thành lại chở mì tôm, quần áo cũ, rủ nhau về trên những chiếc tắc ráng chạy sáng nước trên đồng, xuýt xoa dòm mấy cái đầu hoe nắng, đi chưa vững đã biết lội chập chà chập chũm tự cứu mình trước vòng nước khắp nơi. Dân thị thành về “thương thương lắm” rồi thôi, không hẹn gặp lại đâu vì năm tới mắc đi “coi” chỗ khác.

Thì đó, mênh mông… rồi cũng quen, những con người lớn lên trên nước. Không có “người chỗ khô” thì “người chỗ ướt” cũng phải ráng mà khô. Hồi nào giờ nó vậy mà, có gì lạ đâu, vậy sao giờ cứ mỗi đận nước về lại nhớ mênh mông. Thì đó.Tại vì vậy đó.

Năm nay tôi về, không còn thiếm Tám, thiếm đã ngủ yên trong cái mả trắng ngoài đồng. Ngôi mộ cũng hụp lặn nhấp nhô trong sóng nước. Tôi bơi xuồng ra thăm mộ thiếm, cứ nhìn mỗi đợt sóng tràn qua mộ là tôi lại nghe như tiếng thiếm vọng về: “Thì đó, mênh mông…”Phou si - Mekong River

Mênh mông quá những cánh đồng mênh mông nước. Mênh mông quá kiếp người sau trước ngoi lên. Tựa vào nhau, tựa vào nước… mênh mông!

Thì Đó, Mênh Mông! 06/03 by AV Travel | Blog Talk Radio.

                                                                   Thu Nguyệt

Photos:

Featured Image: A view of the Mekong River at Luang Prabang in Laos, 2009, Allie Caulfield. 1. Mekong Delta river, 2006, Teijo Hakala. 2. Can Tho, AV Travel, 3. Boy and rice field, AV travel. 4. Sailing on Mekong Delta, AV Travel.  5. Phou si – Mekong River – Luang Prabang Laos, 2011, 松岡明芳

Trả lời

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s